Naar hoofdstukken Naar Home

HOOFDSTUK 10

een veer

10. CLAES HENDRIKSZOON BULL (17-10-1697 - 7-1-1780)
(Gehuwd met Jantje Arians .. - 30-10-1784)


Behandeld wordt de nazaat van Henricus Nicolaes Bul en Jaetje Gabriels Chabes(stamnummer 11.).

Voorouders van Claes Hendrikszoon Bul:


Jan Bull stam 13.
|
Mr Nicolaes Janszoon Bull stamnummer 12.
|
Henricus Nicolaes Bull 1667 - stamnummer 11.
|

Claes Hendrikszoon Bull wordt geboren op 17-10-1697 te Blokzijl onder de naam Klaas Bull.

Geboorteaantekening Claes Hendriksz Bul
Doopacte Klaas (Claes Hendrikszoon) Bull

Deze Claes Hendrikszoon is een echte Blokzieler. In het kleine dorpje dat in 1695 maar 1325 inwoners telt, vindt hij zijn echtgenote. Hij huwt, vermoedelijk in 1722, met Jantje Arians. Hij woont na zijn huwelijk op de Noorderkaaij 137 te Blokzijl. Dit huis koopt Claes Hendrikszoon van Albert Wijgers (brouwer). Claes Hendrikszoon betaalt voor dit huis in 1751 vuurstedenbelasting voor een schoorsteen, deze belasting wordt geheven over het aantal schoorstenen dat men heeft.

Claes Hendrikszoon Bull en Jantje Arians krijgen een hele reeks kinderen, acht in totaal:

10.1. Hendrik Bull 28-11-1723 - † voor 1726

Hendrik wordt geboren te Blokzijl op 28-11-1723. Hij is overleden voor 1726 want dan wordt er weer een Hendrik geboren.
Geboorteaantekening Hendrik BulDoopacte Hendrik Bul

10.2. Aagjen Bul 1-8-1725 - † voor 1731

Aagjen wordt geboren te Blokzijl op 1-8-1725.
Zij is vermoedelijk overleden voor 1731 want dan wordt er weer een Aagjen geboren.
Geboorteaantekening Aagjen BulDoopacte Aagjen Bul

10.3.Hendrik Bul 28-8-1726 - † voor 1728

Hendrik wordt geboren te Blokzijl op 28-8-1726.
Hij overlijdt vermoedelijk voor 1728 want dan wordt er weer een Hendrikus geboren.

Geboorteaantekening Hendrik BulDoopacte Hendrik Bul

10.4. Hendrikus Bul 17-3-1728 - † na 1748

Hendrikus wordt geboren te Blokzijl op 17-3-1728.
Hij overlijdt na 1748. Verder niets bekend.

Geboorteaantekening Hendrikus BulDoopacte Hendrikus Bul

10.5. Aagjen Bul22-4-1731 - ..1791

10.6. Aaltje Bul17-12-1734 - † in 1764

10.7. Arian Bul 11-8-1737 - 26-11-1795

10.8. Johannes (Jannes) Claasen Bul 30-9-1742 - 24-6-1819. Hij gaat verder als stamnummer 9. Zie hoofdstuk 9.

Van de acht kinderen die Claes Hendrikszoon Bul en Jantje Arians hebben gekregen, zijn er maar drie die de stam voortzetten, waaronder 10.8. (stamvader 9.).

Ondanks dat van de kinderen: Hendrik (10.1.), Aagjen (10.2.) en Hendrik (10.3.) niets te achterhalen is, is het zeker dat ze al op jonge leeftijd zijn overleden, aangezien de daaropvolgende kinderen weer naar hen vernoemd zijn.

In 1748 wordt er in Blokzijl een volkstelling gehouden en zijn de volgende kinderen nog in leven: Hendrik van 17-3-1827, Aagjen van 22-4-1731, Aaltje van 17-12-1734, Arian van 11-8-1737 en Jannes (Johannes) van 30-09-1742.

Claes Hendrikszoon Bul overlijdt op 7-1-1780 te Blokzijl op de voor die tijd hoge leeftijd van 82 jaar.

Overlijdensaantekening Claes Hendrikszoon Bul
Overlijdensaantekening Claes Hendrikszoon Bul

Van zijn echtgenote Jantje Arians is verder niets bekend door hiaten in de archieven van Blokzijl. Wel is bekend dat Jantje Arians overlijdt op 30-10-1784 te Blokzijl.

De 5de nakomeling van Claes Hendrikszoon Bul en Jantje Arians (stamnummer 10.)wordt behandeld.

10.5.AAGJEN BUL (22-4-1731 - ..1791)
(Gehuwd met Stoffel Pritters Foeken .. - ..)

Voorouders van Aagjen Bul:


Jan Bull stam 13.
|
Mr Nicolaes Janszoon Bull stamnummer 12.
|
Henricus Nicolaes Bull 1667- stamnummer 11.
|
Claes Hendrikszoon Bull 1697-1780 stamnummer 10.
|

Aagjen Bul wordt geboren te Blokzijl op 22-4-1731. Zij huwt op 22-12-1765 te Blokzijl met Stoffel Pritters Foeken.


Doopacte Aagjen Bul
Trouwacte Aagjen Bul en Stoffel Pritters Foeken

Aagjen en Stoffel krijgen de volgende dochter:Grietje Stoffels Foeken. Op 24-7-1792 huwt Grietje te Blokzijl met Jacob van den Berg.

Aagjen Bul overlijdt in 1791. Over Stoffel Pritters Foeken verder niets bekend.

De 6de nakomeling van Claes Hendrikszoon Bul en Jantje Arians (stamnummer 10.)wordt behandeld.

10.6.AALTJE BUL (17-12-1734 - † in 1764)
(Gehuwd met Nol Daniels Nollen 25-12-1735 - ..)

Voorouders van Aaltje Bul:


Jan Bull stam 13.
|
Mr Nicolaes Janszoon Bull stamnummer 12.
|
Henricus Nicolaes Bull 1667- stamnummer 11.
|
Claes Hendrikszoon Bull 1697-1780 stamnummer 10.
|

Aaltje Bul wordt geboren te Blokzijl op 17-12-1734. Zij huwt op 16-1-1757 te Blokzijl met Nol Daniels Nollen. Nol Daniels Nollen wordt geboren op 25-12-1735 te Blokzijl en is een zoon van Daniel Nollen en Stijntje Bruin.


Doopacte Aaltje Bul

Aaltje Bul en Nol Daniels Nollen krijgen twee kinderen:

  1. Stijntje Nollen, geboren op 30-10-1757 te Blokzijl.
  2. En nogmaals een Stijntje Nollen, geboren op 28-1-1759 te Blokzijl
Aaltje Bul overlijdt in 1764.

De 7de nakomeling van Claes Hendrikszoon Bul en Jantje Arians (stamnummer 10.)wordt behandeld.

10.7. ARIAN BUL (11-8-1737 - 26-12-1795)
(1ste Gehuwd met Lumpje Jans Krooij .. - ..)
(2de Gehuwd met Jantje Abrahams 30-10-1745 - † voor 1816)

Voorouders van Arian Bul:


Jan Bull stam 13.
|
Mr Nicolaes Janszoon Bull stamnummer 12.
|
Henricus Nicolaes Bull 1667- stamnummer 11.
|
Claes Hendrikszoon Bull 1697-1780 stamnummer 10.
|

Arian Bul wordt geboren op 11-8-1737 te Blokzijl.

geboorteaantekening Arian Bul
Links: doopacte Arian Bul. Rechts: overlijdensaantekening Arian Bul 26-12-1795 Overlijdensaantekening Arian Bul






Eerste huwelijk Arian Bul en Lumpje Jans Krooij

Arian Bul huwt voor de eerste keer te Blokzijl op 9-12-1764 met Lumpje Jans Krooij.Het echtpaar krijgt twee kinderen:

10.7.1. Jantje Ariaans Bul14-1-1767 - 30-10-1794

10.7.2. Timontje Ariaans Bul 3-2-1768 - ..

Timontje Ariaans wordt geboren te Blokzijl op 3-2-1768 (dit is een meisje).

Geboorteaantekening Timontje Ariaans BulDoopacte Timontje Ariaans Bul

Tweede huwelijk Arian Bul met Jantje Abrahams

Na het overlijden van zijn echtgenote (Lumpje Jans Krooij) huwt Arian Bul opnieuw en wel op 30-5-1772 te Blokzijl met Jantje Abrahams, geboren op 30-10-1745 te Blokzijl. Zij is een dochter van Abraham Cornelis en van Antje van Enkhuizen.

Huwelijksaantekening van 9 december 1764 Arian Bul en Lumpje Jans Krooij Huwelijksaantekening van 30 mei 1772 Arian Bul en Jantje Abrahams

Links: trouwacte van 9 december 1764 Ariaan Klasen Bul (Arian Bul) en Lumpje Jans Krooij
Rechts: trouwacte 30 mei 1772 van Ariaan Claasen Bul (Arian Bul) en Jantje Abrahams




Uit het 2de huwelijk van Arian Bul met Jantje Abrahams volgen een aantal kinderen:

10.7.3. Klaas Ariaans Bul 10-3-1773 - † voor 1775

Klaas Ariaans wordt geboren te Blokzijl op 10-3-1773. Vermoedelijk overleden voor 1775 want dan wordt er weer een Klaas Ariaans geboren.

10.7.4. Klaas Ariaans Bul 16-8-1775 - ..

Klaas Ariaans wordt geboren te Blokzijl op 16-8-1775. Verder niets bekend.
Geboorteaantekening Klaas Ariaans BulDoopacte Klaas Ariaans Bul

10.7.5. Abraham Ariaans Bul 11-12-1776 - ..1778

Abraham Ariaans wordt geboren te Blokzijl op 11-12-1776. Hij is vermoedelijk overleden voor 1778 want dan wordt er weer een Abraham Ariaans geboren.

10.7.6. Abraham Ariaans Bul11-3-1778 - 17-9-1816

10.7.7. Age Ariaans Bul 21-11-1781 - ..

Age Ariaans (een zoon) wordt geboren te Blokzijl op 21-11-1781. Verder niets bekend.
Geboorteaantekening Age Ariaans BulDoopacte Age Ariaans Bul
Arian Bul overlijdt op 58 jarige leeftijd op 26-12-1795 te Blokzijl.
Voor zijn weduwe Jantje Abrahams wordt op 20-2-1796 extra belasting aangenomen voor (tekst akte): bestrijding verpleegkosten weduwe van Arian Bul; zij moet buitengewoon bewaakt en opgepast worden dit kostte honderd twaalf gulden.

De 1ste nakomeling van Arian Bul en Lumpje Jans Krooij (stamnummer 10.7.)wordt besproken.

10.7.1. JANTJE ARIAANS BUL (11-3-1778 - 17-9-1816)
(Gehudwd met Simon Gerritsz van Dijk (23-3-1760 - ..)

Voorouders van Jantje Ariaans Bul:


Jan Bull stamnummer 13.
|
Mr Nicolaes Janszoon Bull stamnummer 12.
|
Henricus Nicolaes Bull 1667- stamnummer 11.
|
Claes Hendrikszoon Bull 1697-1780 stamnummer 10.
|
Arian Bul 1737-1795 stamnummer 10.7.
|

Jantje Ariaans Bul wordt geboren te Blokzijl op 4-1-1767. Jantje Ariaans huwt op 16-11-1788 te Blokzijl met Simon Gerritsz van Dijk (weduwnaar van Stijntje Kelders). Simon Gerritsz wordt geboren op 23-3-1760 te Blokzijl en is een zoon van Gerrit Simon van Dijk en van Teuntje/Fempje Berends ten Broeken wonende te Blokzijl.


Doopacte Jantje Ariaans Bul
Overlijden Jantje Ariaans Bul

Jantje Ariaans Bul en Simon Gerritsz van Dijk krijgen de volgende kinderen:

  1. Fempje Simon van Dijk, geboren op 29-3-1789 te Blokzijl, overleden op 22-8-1877 te Abcoude-Baambrugge, gehuwd met Dirk de Groot, geboren in 1798 te Abcoude-Baambrugge.
  2. Gerrit Simon van Dijk, geboren op 8-5-1791 te Blokzijl.
  3. Lumpje Simon van Dijk. geboren op 3-8-1793 te Blokzijl, gehuwd met Wiecher Zootjes op 15-5-1823 te Blokzijl.
Na het overlijden van zijn echtgenote: Jantje Ariaans Bul, huwt Simon Gerritsz van Dijk op 25-7-1799 te Blokzijl met Esther van Veen.

Jantje Ariaans Bul overlijdt op 27 jarige leeftijd op 30-10-1794 te Blokzijl.

De 6de nakomeling van Arian Bul en het vierde kind bij zijn tweede echtgenote Jantje Abrahams (stamnummer 10.7.) wordt besproken.

10.7.6. ABRAHAM ARIAANS BUL (11-3-1778 - 17-9-1816)
Hij is niet gehuwd geweest

Voorouders van Abraham Ariaans Bul:


Jan Bull stamnummer 13.
|
Mr Nicolaes Janszoon Bull stamnummer 12.
|
Henricus Nicolaes Bull 1667- stamnummer 11.
|
Claes Hendrikszoon Bull 1697-1780 stamnummer 10.
|
Arian Bul 1737-1795 stamnummer 10.7.
|


Abraham Ariaans wordt geboren op 11-3-1778 te Blokzijl
Doopacte Abraham Ariaans Bul

Voor zover bekend is dit de laatste Bul die in Blokzijl woonde. Het is aan te nemen dat er nog meer Bullen in die tijd leefden b.v. Hendricus en Stephanus, zonen van Gabriel Bul: 11.2 (1692-1734) maar zijn vermoedelijk uit Blokzijl vertrokken, waarheen is tot op heden niet te achterhalen. Abraham Ariaans Bul overlijdt, ongehuwd, te Blokzijl op 17-9-1816 en wonend in de Brouwersstraat 270. Van beroep was hij arbeider.

Overlijdensacte Abraham Ariaans Bul
Overlijdensacte Abraham Ariaans Bul 17-9-1816

Van onderstaande vertaling van de overlijdensacte van Abraham Ariaans Bul (geboren in 1778) krijgt u een beeld uit die tijd. In 1811 werden de overlijdensacten door Napoleon, naar Frans model, ingevoerd en werden opgenomen door "Ambtenaren" of "Beamte's" van de Burgerlijke stand.

Op heden, den agtienden september des jaars achttien honderd en zestien, des nademiddags ten zes uren, compareerden voor mij Lambert Eindhoven schout der gemeente Blokzijl provincie Overijssel, waarnemend de functie van Officier van den Civielen Staat, Albert Dekker oud Zes en Veertig Jaar. Van beroep waagmeester wonende te Blokzijl en Hendrik Wendel oud Zeven en Veertig Jaar Van Beroep Timmerman wonende binnen deze Gemeente dewelke mij hebben aangegeven, dat Abraham Bul oud Een en Veertig Jaar Van Beroep Arbijder Zoon Van Wijlen Aarjan Bul, en Jantjen Abrahams wonende te Blokzijl op den Zeventienden September overleden is, des Nademiddags ten Zeven uren ten Zijnen huize binnen deze Gemeente staande in de Brouwersstraat Tweehonderd en Zeventig. Ten gevolge van welke aangaven ik deze Akte geformeerd heb, en, na gedane voorlezing geteekend benevens bovengenoemde getuigen.

Hiermee is stamvader 10. in z'n geheel behandeld. Hierbij nog enkele statistische gegevens van dit hoofdstuk: Stamvader 10. bracht in totaal 15 nakomelingen voort waaronder 9 mannen en 6 vrouwen. Van die 14 zetten er 2 de genealogische lijn voort.


streep

Geschiedenis tijdens het leven van Claes Hendrikszoon Bul


In Nederland - en dan vooral op de Veluwe en langs de Duitse grens - zijn, als Claes Hendrikszoon Bul in 1697 wordt geboren, nog redelijk grote bossen. Er wordt ook regelmatig melding gemaakt van bandieten die de "reizigers" lastig vallen op de beruchte Hessenwegen die de Veluwse bossen doorkruizen. Over deze hessenwegen gaat men niet graag en zeker niet als de avond valt. Als de "reiziger" de nederzetting annex herberg genaamd "De Plancken Wambuis" - gelegen langs de straatweg van Doorn naar Arnhem - weet te bereiken voor de schemering invalt, betekent dat veiligheid, warmte, eten en geborgenheid tot aan de volgende morgen.

Claes Hendrikszoon Bul zal in z'n leven wel nooit van de "Plancken Wambuis" gehoord hebben. Voor hem is het schip, (de trekschuit) en het paard het snelste vervoermiddel.

Trekschuit



Trekschuit op de Nieuwer-Amstel rond 1700

Verbindingen zijn vaak slecht. Een reiziger moet bijzonder vroeg opstaan om op een dag een afstand van 60 kilometer af te kunnen leggen. Als het even kan gaat de reiziger dan ook met de trekschuit. In de kustprovincies, Friesland en Groningen, ligt er omstreeks 1700 al een netwerk van trekvaarten van in totaal 650 kilometer. De trekschuit is dan ook een bijzonder rustig en redelijk comfortabel vervoermiddel voor die tijd.








De stormvloed van 1701, de verminderde turf- en walvisvaart en het vertrek van grote werkgevers zorgen voor armoede in het eens zo levendige stadje Blokzijl. Van alle schepen die Blokzijl rijk is, is nog een kleine 25 procent in de vaart. Zelfs de natuur is - vooral de arme lagen - de bevolking niet gunstig gezind. Veeboeren in Friesland hebben ook nog met droge en natte zomers en zo nu en dan met een muizenplaag te kampen.

Als Claes Hendrikszoon Bul vijf jaar oud is, begint bij de dood van Willem III een tweede stadhouderloze tijdperk die duurt van 1702 tot 1747. Dit geldt niet voor het gehele land, want de noordelijke gewesten behouden nog hun stadhouder.

Op 11 april 1713 wordt de vrede van Utrecht getekend. De zuidelijke Nederlanden komen in Oostenrijkse handen.

In 1713 komt, via Azie en Rusland, de (1ste) veepestepidemie (deze duurt tot 1721) ons land binnen en de ziekte slaat vernietigend toe in de Nederlandse veestapel. Maar daar blijft het niet bij ook van 1744-1756 en van 1768-1786 slaat dit noodlot toe. Er is weinig tegen te doen en de verliezen voor de boeren zijn enorm, maar ook voor de bevolking is deze ramp ontzaglijk groot. Alleen al van 1744 tot 1745 verliezen de Hollandse boeren 2/3 van hun veestapel. In de provincie Friesland sterven in die periode meer dan 100.000 koeien aan de veepest.

Boek getiteld Papekost








In 1720 wordt te Blokzijl een boek gedrukt met als titel "Papekost, opgedist in Geuse Schotelen". Dit is een schampschrift over de pauselijke opkomst, afgoderij en beeldendienst. Een leuk versje uit dit boek is het volgende: "O, papisten, Vol van listen, Vol bedrog en schelmerij. Branden, blaken, moorderij. Hoelang zult gijk, Babels Hoere. Zo de wereld staag beroere en onsteken stad en land, in verwarring, moord en brand


In 1730 wordt de Zuid-Amerikaanse aardappel in ons land geintroduceerd en Claes Hendrikszoon Bul en zijn gezin gaan aan de aardappelen.

Voor de monding van de Schelde bij Vlissingen strandt in februari 1735 het VOC-schip "Het Vliegend Hert" op een zandbank, kwam los, dreef met de stroming mee en zonk uren later naar de bodem. Alle 265 bemanningsleden komen hierbij om het leven. Met de ondergang van dit schip verdwijnen ook duizenden ongeregistreerde munten (zilveren ducatons) die meegesmokkeld werden door de "hoge heren" van de compagnie.

Winter
Het jaar 1740 wordt gekenmerkt door meteorologische calamiteiten. Het begint al in de herfst van 1739 met strenge vorst. Januari 1740 begint met een zuidwestenwind, nevel en een temperatuur die enkele graden boven nul ligt. Op 4 januari begint de dag met regen en gaat in de loop van de dag over in sneeuw. De wind draait van het westen, via het noorden naar het oosten en daarmee begint de winter van 1740. Er volgt een zeer koude periode die zijn hoogtepunt heeft rond de 10e januari. Het kwik komt 4 dagen achter elkaar niet boven de min 10 uit. Na 13 januari wordt het wat wisselvalliger, maar het blijft wel koud. De temperatuur komt vrijwel niet boven nul en er valt regelmatig sneeuw. De winter brengt veel honger en ellende met zich mee. Op 21 januari 1740 rijden mensen met paard en wagen over het ijs van Stavoren naar Enkhuizen. In 1963, 223 jaar later, maakt de jeugdige Tom Bijl (stamnummer 2.) dezelfde tocht, alleen nu op de schaats.

Om de honger enigszins te stillen jaagt het plattelandsvolk in de Achterhoek, op de Veluwe en in Noord-Brabant op hongerige wolven die er in overvloed zijn. Om zich in de winter te verwarmen kapt men de bossen, die echter niet meer worden herplant. Met als gevolg dat de bossen in relatie met de groeiende bevolking snel verdwijnen.







Anders Celsius



Anders Celsius (Uppsala, 27 november 1701, Uppsala, 25 april 1744) Zweeds astronoom.
Anders Celsius overlijdt op 42-jarige leeftijd
aan tuberculose in Uppsala.

Anders Celsius ontwerpt in 1742 de Celsiusschaal. In de meeste landen is dit de standaardschaal voor het meten van de temperatuur. Anders Celsius wordt in Uppsala in 1730, net als zijn vader, hoogleraar in de astronomie. In 1741 richt hij met een aantal anderen de sterrenwacht aldaar op.


In 1747 dreigt er een nieuw Frans gevaar. De Republiek doet weer een beroep op de Friese stadhouder Willem IV (deze is een verre neef van Willem III) en deze vorst wordt stadhouder in alle gewesten. Stadhouder Willem IV sterft in 1751 en hij wordt opgevolgd door zijn zoon Willem V. Beiden zijn weinig krachtige leiders. Het bestuur in de Republiek raakt verlamd door alle mogelijke misstanden. De economie stagneert. Groeiend pauperdom tegenover pronkende regenten ("pruikentijd').

Benjamin Franklin toont in 1752 voor het eerst door middel van een vliegerproef aan dat de bliksem een elektrisch verschijnsel is.

Armenhuis Amsterdam



Het Nieuwe Armenhuis der Roomsgezinden te Amsterdam. Datering: 1787.
In Nederland worden in 1776 vele armenhuizen gesticht, dit is slechts een druppel op de gloeiende plaat. Het gaat slecht in het land. De handel ligt volkomen plat en de armoede onder de bevolking is groot












Eind 1779 wordt een groot Nederlands VOC konvooi door de Britten beschoten en de vierde Engelse oorlog en het tijdperk van de patriotten is daarmee een feit. Een jaar later (januari 1781) maken de Britse kapers niet minder dan 200 Nederlandse koopvaardijschepen buit waardoor de nog resterende Nederlandse scheepvaart volledig lamgelegd wordt.

Van de vierde Engelse oorlog en het tijdperk van de patriotten heeft Claes Hendrikszoon Bul niet veel meegekregen, want hij overlijdt in 1780.

Naar hoofdstukken Naar Home
Valid HTML 4.01 Transitional